University of Pretoria Logo
English |  Afrikaans |    
  
Diere Etiek Komitee (DEK)
DIERE ETIEK KOMITEE (DEK)

(Voorheen bekend as die Komitee vir toesig oor die gebruik en versorging van diere in navorsing en onderrig – AUCC)

Welkom by die webtuiste van die DEK (UP-Diere Etiek Komitee). Die DEK is ‘n subkomitee van die Komitee vir Navorsingsetiek en –integriteit aan die Universiteit van Pretoria, wat verslag doen aan die Navorsingkomitee van die Senaat. Die Fakulteit Veeartsenykunde, Mediese Wetenskappe en Natuurwetenskappe, wat navorsingsdiere gebruik, sowel as die UP Biomediese Navorsingseenheid, die Regsfakulteit en die Nasionale DBV, word in die komitee verteenwoordig. Laasgenoemde verteenwoordig die publiek asook diere welsynsorganisasies.

Die DEK se verantwoordelikheid is om te verseker dat die gebruik van navorsingsdiere noodsaaklik is, dat die minimum hoeveelheid diere gebruik word, onnodige pyn uitgeskakel word, dat die algehele gesondheid van diere bevorder word en dat die standaarde van die Nasionale Kode vir die Welstand van Diere gehandhaaf word. Die ander doelwit is om die Universiteit, die fakulteite asook navorsers te beskerm teen enige regsaksies deurdat alle projekte wat die gebruik van eksperimentele diere insluit deur die DEK goedgekeur word voordat met die navorsingswerk begin mag word.

Die gebruik van diere vir opleidingsdoeleindes word op ‘n soortgelyke wyse deur die komitee nagegaan en gekeur.

Die Senaatskomitee vir Navorsingsetiek het besluit dat alle studies waarin diere betrokke is, byvoorbeeld die observasie van wilde diere ook deur die DEK goedgekeur moet word.  Die aansoekvorm is gewysig sodat dit die ook die verkryging van neus en keel deppers van diere insluit.  Volgens internasionale riglyne word etiese goedkeuring ook benodig vir alle studies wat die gebruik van monsters van ‘n Biobank of wat voorheen gestoor is benodig.

 

Benutting van die UP-Biomediese Navorsingseenheid

In 2002 het die Universiteit van Pretoria die vestiging van sy Biomediese Navorsingseenheid by die Onderstepoort kampus goedgekeur as 'n gesentraliseerde fasiliteit vir navorsing waar eksperimentele diere gebruik word.  Die mandaat van die Sentrum sluit die volgende in:

  1. Die voorsiening van fasiliteite vir eksperimentele diere wat voldoen aan die hoogste internasionale standaarde.
  2. Die opleiding van gespesialiseerde professionele en tegniese personeel wat navorsers kan help en toesig hou oor die uitvoering van goedgekeurde navorsingsprojekte waar eksperimentele diere betrokke is.
  3. Om te verseker dat aan alle etiese en wetlike vereistes vir die versorging en gebruik van eksperimentele diere, soos uiteengesit in die Nasionale Standaard, voldoen word, asook die beskerming van beide die navorser en die Universiteit teen moontlike regsaksies
  4. Die verbetering van die algemene standaard van diere proewe asook om seker te maak dat die gebruik van die diere geregverdig is.

Benutting van die UPBMNS

Die instelling van die UPBMNS is voorafgegaan deur uitgebreide onderhandelinge tussen die betrokke fakulteite.  ©į Ooreenkoms is bereik dat ten einde aan die bogenoemde vereistes te voldoen, asook die belegging wat deur die Universiteit gemaak is, te regverdig, dit noodsaaklik is dat sy fasiliteite gebruik moet word waar moontlik.

Die Grové Navorsingsdiere Sentrum by die Fakulteit van Gesondheidswetenskappe en verskeie ander klein diere behuisingseenhede is gesluit en alle eksperimentele prosedures wat dierenavorsing behels en wat tot die voordeel van die mens of ander diere gedoen word, moet sedertdien by die UPBMNS uitgevoer word.  Daar is egter op die volgende uitsonderings op hierdie reël ooreengekom:

  1. Waar diere vir onderrig doeleindes gebruik word, kan hulle by die betrokke departement gehuisves word, mits voldoende behuising en gekwalifiseerde personeel beskikbaar is en die fasiliteit deur die DEK goedgekeur is.
  2. Wanneer diere vir hul eie voordeel bestudeer word, soos in die geval van die Departement Dierkunde, kan dit gedoen word by hul eie gespesialiseerde fasiliteite na inspeksie en goedkeuring deur die DEK.  Dieselfde geld vir studies van plaasdiere op die Proefplaas en diere by die Soogdiernavorsingsinstituut.
  3. Wanneer fasiliteite buite die Universiteit gebruik word, moet hulle goedgekeur word deur die DEK en / of die NDBV en in sommige gevalle deur DAFF.

 

Nuus

Gesondheidswetenskappe se Fakulteitnavorsingsdag groter en beter! - 29/08/2014
Die Navorsingsdag van die Fakulteit Gesondheidswetenskappe by die Universiteit van Pretoria (UP) waarna met groot afwagting uitgesien is, was ín eklektiese vermenging van navorsing, opvoedkunde en innovasie. Die geleentheid het aan navorsers, asook voor- en nagraadse studente van UP die geleentheid gebied om hul navorsingsbevindings aan die Fakulteit voor te hou. Deelnemers het hul pogings in die vorm van mondelinge en/of plakkaatvoorleggings aangebied.
[Lees Meer]
 
Spesialis kliniese assistent van UP kry gesogte NIH-studiebeurs - 29/08/2014
Dr Likhona Masika, ín spesialis kliniese assistent in UP se Departement Chemiese Patologie, het ín gesogte studiebeurs van twee jaar in Kliniese Chemie aan die National Institutes of Health (NIH) in die VSA verower. Die NIH is deel van die VSA se Departement van Gesondheid en Menslike Dienste en is die wÍreld se grootste biomediese navorsingsagentskap.
[Lees Meer]
 
Suid-Afrika se leesgeletterdheid onder die vergrootglas - 29/08/2014
ín Navorsingstudie van dr Surette van Staden, dosent in die Departement Wetenskap-, Wiskunde- en Tegnologie-onderwys by UP, poog om faktore te identifiseer wat die leesgeletterdheid van Graad 4-leerders in Suid-Afrika voorspel.
[Lees Meer]
 
UP span sonkrag in - 29/08/2014
Prof Ken Craig en sy navorsingsgroep in die Departement Meganiese en Lugvaartkundige Ingenieurswese spits hul toe op die son en die energie wat dit aan ons kan verskaf. Hoewel die gebruik van die bekende huishoudelike sonpanele en songeisers meer algemeen word, verskaf hierdie toestelle slegs op plaaslike vlak krag of energie en is hulle nie vir grootskaalse kragontwikkeling geskik nie. Om hierdie rede het prof Craig besluit om hom op gekonsentreerde sonkrag (concentrated solar power- and sun enerfy ̶ CSP) toe te spits.
[Lees Meer]
 
ín Nuwe generasie navorsingsgedrewe leiers in landbou - 28/08/2014
Suid-Afrika is ín vrugbare land, en daarom ontstaan die vraag waarom ons tot dusver nie in staat was om ons bevolking op ín doeltreffende manier te voed nie. Volgens mnr Shaun Berry van BASF-Becker Underwood, ín maatskappy wat in vennootskap met die Universiteit van Pretoria en die Departement van Landbou, Bosbou en Visserye by ín gesamentlike navorsingstoekenning betrokke is, word daar tans nie genoeg navorsing gedoen om nuwe tegnologie vir Suid-Afrikaanse boere te ontwikkel nie.
[Lees Meer]
 
Etiese navorsing Werkswinkel - 25/08/2014
Die Visekanselier vir Navorsing en Nagraadse Onderrig by UP, professor Stephanie Burton, het op 18 Augustus 2014 ín seminaar aangebied waartydens aandag aan eties verantwoordelike navorsing geskenk is. Die tema van die seminaar het gehandel oor mense as deelnemers aan navorsing en die eties verantwoordelike bevordering van navorsing (ĎHuman research participants and the ethically responsible advancement of scienceí).
[Lees Meer]
 
Twee personeellede van UP tot SABCP-raad verkies - 25/08/2014
Twee personeellede van UP se Departement Farmakologie is tot die raad van die Suid-Afrikaanse Vereniging vir Basiese en Kliniese Farmakologie (SASBCP) verkies. Prof Vanessa Steenkamp, wat aan die hoof van die eenheid vir Fitogeneeskunde in die departement staan, is as visepresident van die vereniging aangewys, en dr Andrť Marais, ín senior dosent in Kliniese Farmakologie, is tot tesourier verkies.
[Lees Meer]